‘Robot doet zijn werk, het weer bepaalt de kansen’

Marien en Joos Poppe hebben in 2026 onkruiden verwijderd in de rij met een Andela Robot Weeder en tussen de rij met een Electro Weeder.  De combinatie van de twee machines werkt goed, als er maar voldoende werkbare dagen zijn.  

Op 24 juli staan er bij Poppe Landbouw in de Noordoostpolder behoorlijk wat grote onkruiden in de uien. Het meeste staat in de rijpaden tussen de bedden en dat is voornamelijk varkensgras. Maar het palet aan onkruiden is vrij breed en ook in de rij staan vrij grote onkruiden, zoals herderstasje en akkermelkdistel. ‘Het is een gevolg van weinig werkbare dagen in juni voor zowel de Robot Weeder als de Electro Weeder’, verklaart Marien Poppe, die samen met zijn broer Joos het biologische akkerbouwbedrijf runt. ‘Twee flinke hagelbuien en twee tot drie weken neerslag, gooiden roet in het eten. Kleine onkruiden kregen de kans om te ontsnappen en groot te worden. Achteraf bezien, hadden we na de hagelschade in juni toch moeten gaan eggen. Dat had mogelijk veel kiemend onkruid weggehaald. Met de hand wieden, begon ook tien dagen te laat, waarna handmatig wieden nog een week lang nodig was op ons uienperceel.’ In juni was er nog wel een kans om gedurende drie dagen de Electro Weeder in te zetten, maar dat lukte niet omdat de Weeder aan een andere boer was uitgeleend. Marien huurt de Electro Weeder van Andela Innovatie & Techniek in Nagele, die deze machine ontwikkelt en verkoopt. ‘Dit seizoen heeft ons geleerd dat wij beter zelf een Electro Weeder kunnen aanschaffen. Dan heb je meer zekerheid dat de machine altijd beschikbaar is om geen kans te missen in een regenachtige periode’, zegt Poppe. ‘Als je vaak kunt rijden met de Electro Weeder, er bovenop zit en ook de rijpaden schoonhoudt, verlaagt dat de onkruiddruk.’

Robot en Electro Weeder

In 2023 heeft Poppe de Robot Weeder ARW-912 aangeschaft en die al drie seizoenen ingezet in ui, wortelen en witlof. Deze negen meter brede autonome robot met camera’s herkent onkruiden op basis van AI. Elektrische stiften op twaalf wiedunits raken de onkruiden in de rij aan waarna ze afsterven. Vanaf 2024 testte Poppe het prototype van de Electro Weeder AEW-180, dat onkruiden tussen de uienrijen verwijdert. Beide machines zijn ontwikkeld door Andela Innovatie & Techniek in Nagele en werken met een gesloten stroomkring. Stroom loopt via de onkruidplantjes naar de grond, waarbij door de weerstand de onkruiden verhitten en daardoor afsterven. Vorig jaar deed Poppe Landbouw voor het eerst mee aan het NPPL+R-project.

Op deze foto is na onkruidbestrijding met de Electro Weeder goed te zien dat het onkruid door de stroomstoot slaphangt en doodgaat.

‘Mooi breed wortelen’

In 2026 is de Robot Weeder drie keer ingezet op het uienperceel en de Electro Weeder begin juni een keer. Om onkruiden te beheersen, ploegt Poppe zijn grond in de winter en wordt in het voorjaar een vals zaaibed gemaakt. ‘De uien van het ras Hylander en Redlander zijn op 10 april gezaaid, tien dagen later dan vorig jaar, en we hebben geprimed uienzaad gebruikt voor een snelle opkomst. Voor opkomst van het gewas is nog een keer gebrand. In het seizoen combineren we eggen en handwieden met de inzet van Electro Weeder tussen de rijen en Robot Weeder in de rij.’ Poppe heeft het idee dat de uien naast de rijpaden mooi breed wortelen. ‘Dat is een voordeel van de Electro Weeder, die niet door de grond gaat, zoals bij schoffelen. Een nadeel is dat de Electro Weeder af en toe een uienpijpje raakt. Ik vraag me af of een uienplant die niet doodgaat, zwakker kan worden voor bijvoorbeeld fusariumaantasting. Dat weten we nog niet precies en ook niet wat het verschil is in uitval van uien in vergelijking met gangbaar schoffelen of eggen.’

De inzet van de Robot Weeder in de witlof op 16 juni. Door een veel lagere onkruiddruk op het witlofperceel in vergelijking met het uienperceel konden Marien en Joos Poppe onder andere met de inzet van de Robot en Electro Weeder het perceel goed schoonhouden.

Onkruidbeheersing in witlof

Het perceel waar witlof is gezaaid, is ook in de winter geploegd. ‘Het maken van de ruggen in het voorjaar, fungeert als vals zaaibed. De witlofruggen zijn vroeg opgebouwd om tijdig nog meer onkruiden te verwijderen. Vlak voor het zaaien hebben we eerst alle onkruiden opgeruimd met de Electro Weeder en met de brander. Direct na het branden, hebben we begin juni onze witlof van het ras Vintor gezaaid.’ Eind juni is de Robot Weeder drie keer ingezet in de witlof, waarna er begin juli nog een keer is geschoffeld. ‘De laatste week van juni hebben we nog handwieders ingezet, maar dat was maar tien uur per hectare, waar we anders wel vijftig tot honderd uur per hectare nodig hebben. De strategie van onkruiden in de rij verwijderen met de Robot Weeder en onkruiden tussen de rijen met de Electro Weeder heeft dus goed gewerkt’, zegt Poppe. ‘Het was met minder dan vijf onkruiden per vierkante meter behoorlijk goed schoon. De laatste grote onkruiden zijn er daarna nog met de hand uitgehaald, maar dat kostte niet veel uren meer.’

Op 16 juni 2026 wordt nog een keer met de Electro Weeder door de uien gereden om onkruiden tussen de rijen af te doden met stroom. Door een paar natte weken, waarbij de Weeder niet kon worden ingezet, konden de onkruiden flink doorgroeien.

Stroomstoot effectiever

Naast een forse jaarlijkse besparing op arbeidskosten, kan Poppe met de Robot en Electro Weeder eerder beginnen en letterlijk onkruid in de kiem smoren. ‘De kostenbesparing hebben we voor dit jaar nog niet uitgerekend. De robot ziet hele kleine onkruidjes, die wij nauwelijks zien en verwijdert deze heel precies. De Electro Weeder strijkt over de grond, roert niet in de grond zoals een schoffel en maakt geen nieuw kiembed. De elektrische stroomstoot is ook effectiever dan onkruid branden voor opkomst van een gewas’, merkt Poppe. ‘We zien distels en grassen bijna niet meer terugkomen of veel later. En in wortels wordt muur beter aangepakt. Muur stroopt nogal en is lastig te schoffelen.’ Andela Innovatie & Techniek in Nagele heeft dertien Robot Weeders verkocht in binnen- en buitenland. ‘We breiden steeds verder uit met datasets voor verschillende gewassen’, zegt Paul Andela. ‘De verkoop van de Electro Weeder loopt met veertig verkochte machines nog harder. Belangrijk aanpassingen zijn uitbreiding van verschillende tools voor diverse toepassingen: van  groenteteelt naar sierteelt, boomteelt en trayvelden.’

De broers Marien (40) en rechts Joos Poppe (50) runnen samen Poppe Landbouw. Naast het telen van biologisch akkerbouwgewassen verpakken ze sinds 2018 ook hun uien en zetten die af onder eigen label.

In uien te weinig dagen voor onkruidbestrijding

Johan Booij concludeert uit de onkruidtellingen dat de Robot en Electro Weeder in het algemeen het onkruid bij Poppe elke keer flink heeft teruggezet. Door een natte periode in de uien groeide het onkruid hard door en daarna was de Electro Weeder niet meer beschikbaar. En in juli zijn de uien te groot om er nog met machines door te kunnen zonder de uien te raken’, vertelt Johan Booij. In de uien stond wel veel meer onkruid dan in de witlof, waarbij er ook meer soorten onkruiden waren. ‘Bij uien is de kiemperiode langer. Witlof zaai je later in het seizoen en staat sneller dicht dan uien. Onkruidbeheersing blijft een integrale totaalaanpak om effectief te werken. In uien komt het heel nauw, omdat het een open gewas is, die niet snel dicht staat’, zegt Booij. ‘Helaas heb je als teler de weer- en groeiomstandigheden niet altijd in de hand. Daardoor kun je soms te weinig doen aan onkruidbestrijding, waardoor het uit de hand kan lopen. Door zelf een onkruidrobot of -machine aan te schaffen, kun je deze wel maximaal benutten zodra de omstandigheden goed zijn. Dat verlaagt het risico op onkruiden die lang kunnen doorgroeien.’