ATH Biddinghuizen: Vooral doorontwikkeling naar meer praktijkrijpheid

Op het vlak van precisie, innovatie en nieuwe technieken biedt de mechanisatiebeurs AgroTechniek Holland (ATH) vooral doorontwikkeling naar meer praktijkrijpheid. Er worden stappen gezet op het vlak van validering van de concepten en de daarbijbehorende ‘fine tuning’ en perfectie van algoritmes die het brein van de machines vormen.

Automatisering van aardappelselectie

Neem bijvoorbeeld de geautomatiseerde aardappelselectie: op het innovatieplein van de ATH stonden de Potector 300 van H2L Robotics en de Selecto Vision van machinebouwer Vegniek. Eerstgenoemde werkt volledig autonoom in het veld, herkent virus- en bacteriezieke planten, en markeert die en slaat ook de coördinaten daarvan op. Vervolgens kunnen de planten worden opgezocht en in zijn geheel verwijderd door personeel dat qua aardappelselectie ongeschoold is.

De machine was dit jaar 2026 net als vorig jaar nog in ontwikkeling, in die zin dat het algoritmes in de boerenpraktijk en met hulp van goede selecteurs worden geperfectioneerd onder verschillende weersomstandigheden en rassen. Ook om ziektes in een steeds vroeger stadium te herkennen. H2L Robotics onderzoekt mogelijkheden om ook het verwijderen van zieke planten te robotiseren. Het gebrek aan goede aardappelselecteurs is een drijvende kracht aan de ontwikkeling van deze automatisering.

De Selecto Vision van Vegniek werkt anders. Basis is hier in principe een gewone selectiekar, waarop voorop een balk met acht camera’s is gemonteerd. De voorziening heeft wat weg van een voorlader op een trekker. Met de camera’s en AI (artificiële of kunstmatige intelligentie) worden zieke aardappelplanten gedetecteerd. Zodra de machine een zieke plant ‘ziet’, stopt die en wijst met een paarsblauwe lamp die plant aan. De operator (één of twee) op de machine verwijdert de plant. De eerste zes machines lopen in Noord-Nederland. De focus bij deze eerste machines is ook gericht op verbetering in de herkenning van Y-virus en bacterieziek in verschillende rassen. ‘Ingeleerd’ in het algoritme wordt in de toekomst ook de herkenning van rhizoctonia, alternaria en phytophthora.

Ultraviolet licht als schimmelbestrijder en plantversterker

Tweemaal ultraviolet licht op de ATH. De één is een autonoom machientje van de Spaanse producent Agrikola, de ander is een door een trekker gedragen machine van de Franse start-up onderneming UV Boosting, ondersteund door Kubota.

Ultraviolet licht is op zichzelf allang bekend om micro-organismen te bestrijden; lang geleden werd de was op ‘de bleek’ ter ontsmetting in de zon gelegd. Van later datum is het gebruik van UV-licht voor bijvoorbeeld ontsmetting van water, desinfectie in ziekenhuizen en de bestrijding van schimmel, bacteriën en virussen in bloembollen. Nieuw is nu de toepassing in veldgewassen.

De Wagus van Agrikola werkt met UV-C licht dat naar beneden of opzij wordt gestraald. Spiegels aan weerszijden van de lampen zorgen voor een goede indringing in het te behandelen gewas. In Drenthe wordt sinds juli geëxperimenteerd met een Wagus van 1,5 meter in lelies ter niet chemische beheersing van Botrytus (‘vuur’). Fabrikant Agrikola spreekt van goede ervaringen met het apparaat.

In Frankrijk is het apparaat ingezet tegen meeldauw in druiven en in Spanje tegen meeldauw. De fabrikant meldt ook goede ervaringen in de meeldauwbestrijding in courgettes, ijsbergsla en romanosla. In details is het bestrijdingseffect te regelen door variatie met rijsnelheid en lichtsterkte (Joules). Een schimmel die zich vanuit de wortel door de plant verspreidt, is lastiger aan te pakken dan een schimmel zoals meeldauw die óp de plant zit. De machine staat in principe altijd aan; zodra het donker wordt, gaat hij met behulp van RTK-GPS en Starlink aan het werk.

Start-up bedrijf UV Boosting focust met ondersteuning van Kubota eerst en vooral op inzet van de UV-technologie in boom- en wijngaarden en aardbeien. Doel: de natuurlijke afweer van planten versterken en daardoor minder schimmelaantasting, minder verlies door vorst, en water- en droogtestress. Op de ATH stond een uitvoering van een smalspoortrekker. Ondertussen wordt ook geëxperimenteerd met vlakwerkende machines voor bijvoorbeeld uien en rode biet. 

Autonome tractie

Na de groei van het aantal aanbieders van retrofit-systemen om bestaande cabinetrekkers (CVT of hydrostatisch) autonoom werkend te maken, was het een kwestie van wachten op trekkerfabrikanten die het systeem ‘Af Fabriek’ zouden gaan aanbieden. Wel, op de ATH in Biddinghuizen staat nu voor Nederland de eerste cabinetrekker met die Af Fabriek-autonomie: de Kubota met M7-174 uit de M7004 Autonomous-serie. De autonomie wordt in Frankrijk opgebouwd. Voor de introductie in de Nederlandse landbouw worden vanaf deze maand Kubota-medewerkers bekendgemaakt met het systeem.  Over hoe in Nederland ervaring met de trekker opgedaan gaat worden, wordt nog gesproken. Het wordt óf een tour langs een relatief grote groep testboeren, óf stationering op één bedrijf gedurende een heel seizoen of iets daartussenin.

Verder op het vlak van de autonome tractie staat op de ATH de EOX 175 Frontier, een all electric  tractierobot cq. platform voor zelfstandig werken. Uitgerust met een innovatieve aandrijflijn met batterijtechnologie en autonome software. De trekker werkt bij een gemiddelde belasting zo’n 3 à 4  uur op de accu’s. Een optioneel veldlaadstation AMPBOX-batterij met 210 kWh capaciteit en met zonnepanelen zorgt voor extra werkduur. De EOX is leverbaar met een vaste of een verstelbare spoorbreedte, optioneel is ook een frontaftakas. Eén exemplaar loopt in Nederland, de verkoop van twee andere binnen Europa is bijna rond, aldus een woordvoerder. De EOX wordt geassembleerd door EOX Tractors B.V. in Arnhem.

Precisieschoffelen, elektrocuteren en precisiespuiten

Het Duitse DynamoBot staat op de Innovatiestand van ATH met twee precisietechnieken, WeSee en WeWeed. De eerste valt in in zekere zin in de categorie meer-van-het-zelfde. WeSee is  een spotspraytechniek bestaande uit camera’s met AI en daaraan gekoppeld individuele dopsturing. Het systeem kan worden opgebouwd op spuitbomen van bestaande, oudere machines.

Met WeWeed mikt Dynamobot op vermindering van handarbeid in biologische teelten. Elementen onder een frame in de hefinrichting zijn uitgerust met schoffels die ook onkruidjes kunnen elektrocuteren en met een spuitdopje dat plaatsspecifiek bijvoorbeeld vloeibare kunstmest kan toedienen. Het elektrocuteren gaat niet voortdurend, maar door middel van korte krachtige stroomstootjes zoals die van een bougie.